Prikkelbare Darm Syndroom (PDS) werd vroeger ook wel spastische dikke darm of spastisch colon genoemd. In het Engels heet het Irritable Bowel Syndrome (IBS). PDS valt onder de zogenaamde functionele buikklachten en is de meest voorkomende chronische darmstoornis. Minimaal 8% van de Nederlandse bevolking heeft PDS, maar wereldwijd onderzoek wijst uit dat tot 20% van de bevolking PDS zou kunnen hebben. Maar liefst 75% hiervan is vrouw.
PDS wordt door sommigen niet als echte ziekte gezien, omdat er geen lichamelijke (zichtbare) afwijking in het lichaam te zien is. PDS behoort daarom tot de zogenaamde functionele buikklachten of functionele maagdarmklachten. Dat wil zeggen dat de klachten veroorzaakt worden door een stoornis van het lichaam, maar dat er geen anatomische (zichtbare) afwijking te vinden

Oorzaken

De klachten berusten op een stoornis in de functie van het maagdarmkanaal met betrekking tot de bewegingen van de darm. Mensen die geen PDS hebben kunnen dezelfde klachten hebben, maar bij PDS zijn de verschijnselen chronisch. Men kan vele jaren last hebben, soms in meerdere, soms in mindere mate. Dé oorzaak van PDS is nog niet bekend.

De factoren die kunnen samenhangen met oorzaken van PDS zijn:

• Bewegingsstoornissen in het maagdarmkanaal
• Voedingsfactoren
• Verlaagde pijndrempel in het maagdarmkanaal
• Psychosociale factoren
• Afwijkingen in de darmflora
• Mogelijke ontstekingscellen in de darmen

Het nuttig zijn de invloed van biologische factoren, psychologische factoren, en leefgewoontefactoren na te gaan. Die kunnen PDS zowel laten ontstaan, als de klachten onderhouden:

Gebrek aan oplosbare vezels in de voeding

Psychosociale factoren zoals stress, angst of het niet luisteren naar de biologische klok. In de darm is serotonine verantwoordelijk voor de signaaloverdracht naar de cellen die betrokken zijn bij de darmmotiliteit, dezelfde stof speelt een belangrijke rol in het onttaan van stemmings- en angststoornissen. Bij IBS-patiënten is sprake is van een veel hoger percentage depressie en overmatige angstbeleving dan in de rest van de bevolking.

Gastro-intestinale infectie. Soms kunnen de klachten beginnen na een doorgemaakte gastrointestinale infectie, zoals een salmonella-infectie. Door het reizen naar andere landen lopen (jonge) mensen sneller darminfecties op, die ter plaatse vaak met antibiotica worden behandeld. Terug in Nederland blijven de darmklachten vaak aanhouden, vooral bij mensen die stressvolle banen hebben en/of een zeer druk leven leiden. Na verloop van tijd wordt vaak de diagnose PDS gesteld.

Voedselallergie en voedselintolerantie. Sommige deskundigen gaan er van uit dat voedselintolerantie een rol speelt. Een voorbeeld hiervan is lactose-intolerantie.